• تلاش فرزندان وايكينگ ها
• جهان به زبان ارقام
• روابط اقتصادی و يك انجمن
• تيم هشت نفره
• خريداران شركت فرش در كيش
• والت ديسنی، رنجور از جنگ

ترجمه: عباس قتاح زاده: ايسلند قصد دارد در مقام اولين ملت از وابستگی به نفت رهايی پيدا كند. دشوارترين بخش چنين كاری مربوط می شود به تغيير در خودروها. وضعيت اتومبيل ها مانع روی آوردن سريع به انرژی ناشی از سلول های سوخت می شود.

• • •

انرژی پاك مثل گودالی پر از كود بوی تعفن می دهد. مهندس والتر راو در حالی كه سرفه كنان در مقابل يكی از مشهورترين فواره های آبگرم (آبفشان های) دنيا ايستاده است، سوراخی را كه از آن حباب های آب جوش بيرون می زند، نشان می دهد: «به آنجا نگاه كنيد؛ در آن داخل برای ما محصولاتی آماده می شود. »درست همانند فوران آب از بينی يك وال به يك باره آب با شدت زيادی بيرون می زند. اين مدير مرسدس كه در سفری شغلی به ايسلند به سر می برد، می گويد: «در چنين مواقعی آدم احساس می كند كه بايد كمی به طبيعت احترام بگذارد. »راو مدير بخش توسعه اتوبوس های مجهز به سيستم سلول های سوخت در شركت دايملر كرايسلر است. كشور جزيره ای ايسلند در شمال اقيانوس اطلس می تواند اولين بازار بزرگ اتوبوس های مذكور باشد. قرار است به زودی گرمای حاصل از درون زمين در خدمت تهيه سوخت های جايگزين برای خودروهای فوق قرار گيرد. ايسلند در حال حاضر به شكلی كم نظير مهم ترين پروژه اصلاحات صنعتی در دنيا را به پيش می برد: رهايی از وابستگی به نفت. حدود 40 سال پيش صنعت برق ايسلند آخرين نيروگاه ذغال سنگ خويش را تعطيل كرد. اكنون برق مورد نياز سكنه 280 هزار نفری ايسلند از منابع انرژی تجديدشونده به دست می آيد. در ريكجاويك، پايتخت كه حدود نيمی از جمعيت ايسلند در آن زندگی می كنند، منبع اصلی تامين انرژی، نيروگاه ژئوترميك «نسجاولير» است. اين جزيره آتشفشانی همانند يك بالش گرم سكنه خويش را نازپرورده می كند. تعداد چشمه های آب گرم در آنجا به حدی زياد است كه تقريبا در تمامی مناطق آن می توان در تمام طول سال حمام های گرمی با استفاده از گرمای طبيعی موجود به راه انداخت.

علاوه بر اين رودخانه های كوهستانی زيادی در اين كشور جريان دارند كه می توانند به عنوان منبع انرژی به كار گرفته شوند. در نتيجه چنين وضعيتی، ايسلند بسيار بيشتر از مقدار نياز داخلی خويش برق توليد می كند. طرفداران محيط زيست با توسل به وضعيت فوق يك سناريوی جذاب را مطرح می كنند: صنعت برق ايسلند می تواند از مازاد انرژی موجود برای توليد يك سوخت پاك و بدون آلودگی برای محيط زيست بهره بجويد. آيا اين جزيره واقع در اقيانوس اطلس شمالی می تواند در مقام مقايسه با اميرنشين های نفتی به نوعی «امپراتوری ئيدروژنی» تبديل شود؟گاز فوق العاده قابل اشتعال و انفجاری هيدروژن يكی از منابع انرژی آينده محسوب می شود. هيدروژن را می توان با استفاده از جريان الكتريسته از منبع تقريبا بی پايان آب به دست آورد. اين ماده ممكن است بتواند كشورهای صنعتی را بالاخره زمانی از وابستگی به نفت برهاند. دولت ايسلند به رهبری ديويد اودسون، نخست وزير، قصد دارد چنين تحولی را با قدرت به اجرا بگذارد. قرار است تا سال 2050 اين كشور جزيره ای به يك «جامعه شديدا ئيدروژنی» بدل شود، جامعه ای كه كل نياز خود به انرژی را از منابع داخلی و تجديدشونده تامين می كند. البته اين سرزمين شمالی با وجود مزايای جغرافيايی و زمين شناسی خويش تا دستيابی به رويای فوق راه درازی در پيش دارد. ايسلند كماكان مقادير زيادی سوخت های فسيلی مصرف می كند. هر ايسلندی به طور متوسط سالانه 7/7 تن گاز گلخانه ای دی اكسيدكربن توليد می كند. بدين ترتيب فرزندان وايكينگ ها به لحاظ بيلان عملكرد زيست محيطی خويش حتی از وضعيت كشوری مانند سوئيس هم در شرايط بدتری به سر می برند. در حالی كه تلاش می شود در بودجه منابع انرژی تجديدشونده و پاك مورد توجه قرار گيرند، دو بخش بزرگ مصرف حركت در اين مسير را با ابهام مواجه می سازند. يكی از اين دو بخش، بخش ماهيگيری است كه منبع اصلی درآمد در جزيره محسوب می شود. به ازای صيد هر تن از جانوران دريايی ناوگان ماهيگيری كشور حدود يك تن گازوئيل مصرف می كند. دومين مصرف كننده بزرگ نفت بخش حمل و نقل جاده ای و شهری است. ايسلندی ها جزو مرفه ترين ساكنان كره زمين محسوب می شوند. آنها علاقه زيادی به رانندگی دارند و مدت زيادی را صرف راندن خودروهايشان می كنند. از هر چهار نفر سكنه اين جزيره سه نفر صاحب اتومبيل هستند.

اكنون قرار است در حمل و نقل جاده ای و شهری اين كشور تحولی در جهت حركت به سوی جامعه ئيدروژنی ايجاد شود. شركت سرمايه گذاری ويستوركا در ايسلند با مشاركت دايملر كرايسلر، نورسك هيدرو (يك شركت نروژی فعال در زمينه توليد انرژی) و شركت نفتی شل يك موسسه به نام «انرژی جديد ايسلند» تاسيس كرده است كه حركت در مسير فوق را پيگيری می كند. وظايف شركای فوق كاملا روشن است: نورسك هيدرو موظف به توليد برق از «منابع پاك» و بدون آلودگی برای محيط زيست است. شركت شل نيز ئيدروژن توليد می كند و دايملر كرايسلر هم خودروهای لازم و مناسب در اين زمينه را می سازد. ساختن خودروهای مناسب برای وضعيت فوق عملا مشكل ترين بخش كار را تشكيل می دهد. دو هفته پيش اين مجموعه از شركت ها، اولين جايگاه پمپ سوخت ئيدروژنی خويش برای خودروها را در ريكجاويك افتتاح كرد. جايگاه سوخت رسانی فوق در كنار يك ايستگاه پمپ بنزين معمولی متعلق به شركت شل احداث شده است. پمپ سوخت ئيدروژنی می تواند در هنگام نياز خودروها ئيدروژن مورد تقاضای افراد را بلافاصله با استفاده از عمل الكتروليز توليد كند. جايگاه فوق فعلا تنها جايگاه توزيع ئيدروژن برای خودروها در سطح جهان است. در حال حاضر در تمامی ايسلند هنوز حتی يك خودروی ئيدروژنی هم حركت نمی كند. لذا به منظور افتتاح جايگاه سوخت رسانی فوق الذكر يك كاميون كوچك با مارك مرسدس كه با استفاده از سلول های سوخت كار می كرد، از كشور آلمان وارد شد. از هنگامی كه كاميون مذكور پر از ئيدروژن شده ديگر عقربه های شمارشگر پمپ تغييری نكرده اند و استفاده بيشتری از پمپ به عمل نيامده است. 9 سال پيش محققان در شهر اشتوتگارت اولين خودروی آزمايشی ای را كه با استفاده از سلول های سوخت حركت می كرد، در معرض نمايش گذاشته اند. در آن زمان با معرفی خودروی مذكور چنان پيش بينی های مبالغه آميزی در مورد موفقيت های آن صورت می گرفت كه برخی باور كردند به زودی تحولات بزرگی ايجاد می شود، اما به تدريج «مستی موفقيت» كم رنگ شده است. دايملر كرايسلر كه در واقع در اين زمينه پيشگام سايرين محسوب می شود، تا سال آينده ميلادی مجموعا يك ميليارد يورو در اين سيستم محركه جديد سرمايه گذاری خواهد كرد. پيشرفت ها، محسوس هستند اما تا رسيدن به نقطه اوج راه زيادی باقی مانده است.

پروفسور فرديناند پانيك كه مدت ها رياست بخش تحقيقات سلول های سوخت در شركت دايملر كرايسلر را بر عهده داشته، تا همين چهار سال پيش شروع توليد انبوه اين خودروها را آن هم به ميزان سالانه ده هزار دستگاه در سال 2004 امكان پذير می دانست. حتی وی می گفت كه تا سال 2020 قريب به 20 درصد از خودروهای موجود در آلمان با سوخت ئيدروژن حركت خواهند كرد. تصور فوق اكنون به دست فراموشی سپرده شده است. تاكنون تنها 20 نمونه توليد شده اند. طی سال جاری دايملر كرايسلر 60 خودروی شخصی و 30 دستگاه اتوبوس دارای سيستم محركه ئيدروژنی توليد می كند. روند توليد خودروهای مذكور توسط يك خودروساز كه روش های قديمی را به كار می گيرد هدايت خواهد شد: والتر راو. آخرين كاری كه والتر راو انجام داد سازماندهی توليد انبوه اتومبيل های كوچك اسمارت بود. توليد اتوبوس ها برای اولين بار حالتی نيمه تجاری پيدا می كند. با حمايت اتحاديه اروپا ده شهر اروپايی از جمله ريكجاويك، هامبورگ و اشتوتگارت هر كدام سه دستگاه اتوبوس ئيدروژنی می خرند. قيمت هر دستگاه از اتوبوس های مذكور 1/25 ميليون يورو (حدود 6 برابر قيمت اتوبوس های ديزلی) است. اتوبوس هايی كه برای شهر لندن ساخته می شوند به دليل قوانين خاص رانندگی انگلستان بايد فرمانشان در سمت راست آنها قرار بگيرد. اين كار قيمت را بالاتر برده و به 1/35 ميليون يورو به ازای هر دستگاه می رساند. برای نگهداری و تعميرات فنی هم هر كدام از اتوبوس ها دو تعميركار محلی را در اختيار خواهند داشت. دايملر كرايسلر موظف شده برای اولين بار موانع فنی توليد محدود اين خودروها را از ميان بردارد. مجوزهای مؤسسه توف (موسسه ويژه بررسی استاندارد خودروها) جهت ساخت تاسيسات سوخت رسان چند ماه ديگر صادر خواهد شد. سوخت ئيدروژن با فشار 350 بار (بار واحد فشار است) در مخازن خودروها جای می گيرد. هربار سوخت گيری اتوبوس ها می تواند برای طی نمودن مسيری حدودا 200 كيلومتری كافی باشد. اتوبوس های متعارف می توانند پنج برابر اين مسافت را با يكبار سوخت گيری طی كنند.

راو، مدير پروژه، می داند كه با توليد اتوبوس های جديد محصولاتی فوق العاده آسيب پذير را در شهرها به حركت در می آورد. از جمله بخش های مورد انتقاد در اين خودروها فيلترهای مصنوعی بسيار نازك در سلول های سوخت آنهاست. با استفاده از فيلترهای مذكور اتم های ئيدروژن و اكسيژن به شكلی منظم به هم ارتباط داده می شوند. در جريان پيوند اتم های فوق برق توليد می شود و الكترو موتور 250 كيلو واتی به فعاليت در می آيد. آب پديد آمده هم از طريق اگزوز خارج می شود. طی فرايند فوق احتمال پاره شدن، مسدود شدن و يا حتی «غرق شدن» فيلتر وجود دارد. اين اتفاق معمولا هنگامی پيش می آيد كه روند دفع و خروج آب توليدی به دلايلی متوقف شود. راو اطمينان می دهد كه مشكل مذكور به لحاظ فنی تا حدود زيادی حل شده است. يك خطر ديگر هم وجود دارد كه نسبت به مورد اول مورد انتقاد بسيار بيشتری است: سلول های سوخت ممكن است يخ بزنند. در صورتی كه دمای درون منبع برق به زير صفر برسد، خودرو قطعا دچار يك خسارت كلی می شود. در آن صورت آب يخ زده و كل محفظه را می تركاند. متعاقب آن اين بخش گران قيمت خودرو برای هميشه غيرقابل استفاده خواهد شد. با توجه به موضوع فوق اتوبوس های شهری جديدی كه در قالب پروژه تحقيقاتی توليد می شوند در شب های سرد با استفاده از جريان برق گرم می شوند. سردترين شهری كه از اتوبوس های جديد استفاده می كند شهر استكهلم خواهد بود. راو در مورد فعاليت اتوبوس ها در پايتخت سوئد كمی نگران است. در هنگام سوخت گيری بايد كل شبكه داخل اتوبوس به دليل خطر بالای انفجار خاموش باشد. سلول های سوخت هم بايد در آن زمان سرد باشند. فرايند سوخت گيری حدود 15 دقيقه طول می كشد. طی روزهای سرد زمستان زمان فوق می تواند كوتاه تر هم بشود.

هنوز راه حلی روشن كه هميشه و به صورت روزمره قابل اجرا باشد برای مشكل يخ زدن موتورهای جديد وجود ندارد. مواد ضد يخ موجود هم قابل استفاده نيستند زيرا در صورت به كار رفتن، سلول های فوق العاده حساس سوخت را از كار می اندازند. با توجه به مشكل مذكور اينكه آيا خودروهای جديد خواهند توانست به صورتی انبوه مورد استفاده قرار بگيرند، چندان پاسخ روشنی ندارد. به نظر می رسد گزينه تغيير موتورهای بنزينی معمولی برای استفاده از سوخت ئيدروژن سهل الوصول تر از روش فوق باشد. در چنين حالتی موتور پس از تجهيز شدن به جای آن كه بنزين بسوزاند با همان روش موتورهای بنزينی از گاز بدون ضرر ئيدروژن استفاده می كند. البته ميزان اثرات منفی برای موتور بيشتر خواهد بود ولی به لحاظ مصرف سوخت مقرون به صرفه تر و امكان استفاده نامحدود از آن بيشتر است. بی ام و، رقيب مرسدس، از استراتژی دوم (ئيدروژن در موتورهای معمولی) استفاده می كند. كارشناسان و محققان بی ام و و روش استفاده از سلول های سوخت را بهره گيری از «سلول های احمق» می نامند. علت آن نام انگليسی «سلول های سوخت» (Fuel cell) است كه با اصطلاح Fool cell (به معنای سلول های احمق) مشابهت دارد. پروفسور هربرت كوهلر، رئيس بخش تحقيقات دايملر كرايسلر، نيز از هيچ اقدامی برای برتر دانستن روش شركتش نسبت به روش حريف فروگذار نمی كند. دو هفته پيش او در ريكجاويك فرايند سوزاندن ئيدروژن در موتورهای كلاسيك و معمولی را اقدامی كاملا «نابخردانه» ذكر كرد. راو نيز در جريان بازديد از ريكجاويك نخواست در مخالفت با هربرت كوهلر حرفی به زبان آورد، اما كاملا همه گفته های وی را تاييد نكرد: «من در اين زمينه كمی محتاط هستم. »

منبع: اشپيگل

ترجمه غلامرضا رضايی نصير: از اين شماره تا چند شماره بعد پيش بينی های اكونوميست در مورد كشورهای مختلف به طور خلاصه و با ارائه شاخص های اصلی اقتصادی برای هر كشور ارائه خواهد شد. لازم به ذكر است كه تمام ارقام ارائه شده پيش بينی برای سال 2003 را نشان می دهد، در غير اين صورت در هر مورد توضيح داده خواهد شد. نرخ تورم براساس نرخ متوسط سال به سال محاسبه شده است و نشان دادن توليد ناخالص داخلی كشورهای مختلف به دلار با توجه به پيش بينی نرخ مبادله ارزی دلار در سال 2003 محاسبه گرديده است. منبع تمامی آمارها واحد اطلاعاتی اكونوميست است.

اتريش

توليد ناخالص داخلی: 240 ميليارد دلار
سرانه توليد ناخالص داخلی: 29310 دلار
جمعيت: 8/2 ميليون نفر
رشد توليد ناخالص داخلی: 2/2 درصد
تورم: 1/6 درصد

در سال 2003 روابط حسنه اتريش با راست افراطی به پايان خواهد رسيد. سوسيال دموكرات ها به دولت بازخواهند گشت و اتريش، خوب يا بد، شبيه ديگر كشورهای اروپايی به نظر خواهد رسيد. با توجه به كاهش شديد رشد اقتصادی بودجه اين كشور با كسری كوچكی مواجه می شود. اما دولت با توسل به سياست های مالی توازن را در سال 2003 برقرار خواهد كرد و بدين ترتيب در برابر كاهش ماليات ها يا افزايش هزينه ها مقاومت خواهد نمود.

دانمارك

توليد ناخالص داخلی: 210 ميليارد دلار
سرانه توليد ناخالص داخلی: 39050 دلار
جمعيت: 5/4 ميليون نفر
رشد توليد ناخالص داخلی: 2/4 درصد
تورم: 2/0 درصد

سنت اجماع در عرصه سياست دانمارك از بين رفته است. دولت ائتلافی اقليت جناح راست، به رهبری حزب ليبرال، برای تصويب لوايح تنها با حزب پوپوليستی مردم دانمارك به توافق خواهد رسيد. بودجه، قانون اخير رسانه ها و قوانين جديد پناهندگی و مهاجرت از اين دست لوايح خواهند بود. لايحه پيشنهادی دولت برای تثبيت ماليات ها نيز نمونه ای ديگر خواهد بود. دولت دانمارك بهينه سازی بوروكراسی و اصلاح نظام اداری را آغاز كرده است. در سال 2002 حدود 103 موسسه و نهاد مشاوره ای تعطيل شدند. به احتمال قوی در سال 2003 شاهد چند مورد خصوصی سازی مهم در دانمارك خواهيم بود. اين كشور كناره گيری از مفاد پيمان ماستريخت در زمينه سياست خارجی و امنيتی و همچنين در مورد امور داخلی را مورد تجديد نظر قرار خواهد داد. اين كناره گيری ها باعث شده است كه دانمارك در مناطقی كه از حمايت اكثريت جمعيت دانماركی ها برخوردار است، به حاشيه رانده شود. اما انتظار همه پرسی را در سال 2003 نداشته باشيد. دولت برای بررسی كامل اين موضوع احتياج به وقت بيشتری دارد.

فنلاند

توليد ناخالص داخلی: 163 ميليارد دلار
سرانه توليد ناخالص داخلی: 31090 دلار
جمعيت: 5/2 ميليون نفر
رشد توليد ناخالص داخلی: 2/9 درصد
تورم: 1/5 درصد

در ماه مارس انتخابات سراسری برگزار خواهد شد. به احتمال قوی دولت ائتلافی به رهبری نخست وزير پاوو ليپونن از حزب سوسيال دموكراتيك پيروز خواهد شد. اما رقابت بسيار نزديك خواهد بود. حزب مركز كه اپوزيسيون اصلی را تشكيل می دهد، بعد از هفت سال دوری از قدرت، احتمالا آرای خوبی را كسب خواهد كرد، اگر حزب مركز بتواند كنترل دولت را به دست بگيرد، رهبر محبوب آن آنلی جاتنماكی، اولين نخست وزير زن فنلاند خواهد شد. در حال حاضر نخبگان سياسی اين كشور موافق پيوستن به ناتو هستند، در نتيجه در سال 2003 دولت اين كشور مسئله پيوستن به اين اتحاد نظامی را مطرح خواهد كرد، هر چند اعلام آمادگی برای پيوستن به ناتو زودتر از سال 2004 به وقوع نخواهد پيوست. اين امر به زمان نياز دارد زيرا هنوز دوسوم جمعيت اين كشور با آن مخالف هستند.

فرانسه

توليد ناخالص داخلی: 1677 ميليارد دلار
سرانه توليد ناخالص داخلی: 27890 دلار
جمعيت: 60/2 ميليون نفر
رشد توليد ناخالص داخلی: 2/1 درصد
تورم: 1/5 درصد

دولت جديد فرانسه به رهبری ژان پير رافارن منسجم تر و كارآمدتر از دولت قبلی اين كشور خواهد بود. دستور كار نخست وزير شامل تمركززدايی سياسی، سياست های قاطعانه تر در مبارزه با جنايت، كاهش ماليات ها و اصلاح نظام بازنشستگی خواهد بود. چشم اندازهای اقتصادی برای سال 2003 با توجه به رشد اقتصادی كشور به 2/1 درصد خواهد رسيد، روشن تر به نظر می رسد. اما با آنكه نرخ پايين تورم و كاهش ماليات ها بر اطمينان مصرف كنندگان خواهد افزود، دفتر سفارش ها تقريبا خالی و بدهی های شركتی در سطح بالا باقی خواهد ماند. در سال 2003 در انتظار سرمايه گذاری های جديد زيادی نباشيد. دولت هم كاهش ماليات بر درآمد و هم افزايش هزينه های دفاعی و حفظ نظم و قانون را در دستور كار خود قرار داده است. اما آيا آن قدر در اين زمينه پيش خواهد رفت كه سرزنش اتحاديه اروپا را براساس توافق نامه ثبات و رشد به جان بخرد؟در واقع احتمال زيادی وجود دارد كه چنين شود. در اواخر سال 2003 يك دانشمند فرانسوی با پشتيبانی يونسكو يك كپسول زمان ماهواره ای حاوی پيام های مختلف مردم فقير و ثروتمند زمين را به فضا پرتاب خواهد كرد. اين ماهواره 50 هزار سال به دور سياره خواهد گشت و سپس با پيام های زمين در قرن بيست و يكم بار ديگر به زمين باز خواهد گشت.

• روابط اقتصادی و يك انجمن

انجمن دوستی ايران و ژاپن برای گسترش روابط اقتصادی فرهنگی و اجتماعی دو كشور برای نخستين بار اقدام به برپايی گردهمايی منظم در سومين چهارشنبه هر ماه خواهد كرد. نخسين اين گردهمايی امروز بر پا خواهد بود. دست اندركاران اين انجمن اميداورند با برنامه هايی كه دارند و با استفاده از نفوذ گسترده ای كه اعضای ايرانی و ژاپنی آن دارند، در راستای گسترش همكاری های اقتصادی ايران و ژاپن گام بردارند.

• تيم هشت نفره

هشت نفر از متخصصان برجسته نفتی ايران كه پس از انقلاب اسلامی به آمريكا مهاجرت كرده اند هم اكنون جزو مشاوران و تحليلگران ارشد شركت های نفتی آمريكا از جمله اكسون موبيل، هالی برتون و. . . هستند. شنيده ها حاكی است كه پروفسور لطفی زاده كه 77 سال سن دارد رياست اين گروه را به عهده گرفته و با تشكيل انستيتويی در شهر لس آنجلس بر همه فعاليت های كمپانی های بزرگ نفتی آمريكا نظارت دارد به گونه ای كه اين شركت ها در همه پروژه ها تاييديه اين انستيتو را دريافت می كنند. ظاهرا دكتر نيك روش و دكتر سهيمی، مبتكر ايده فركتال، از اعضای ديگر اين تيم 8 نفره هستند. گفته می شود برخی از اعضای اين تيم چندی پيش طی سفری به ايران وضعيت همكاری با شركت ملی نفت را ارزيابی و به مسئولان نفتی كشور پيشنهاد مشاركت داده اند. هنوز از جزييات اين مذاكرات اطلاع دقيقی در دست نيست.

• خريداران شركت فرش در كيش

شركت فرش برای اينكه بتواند علاقه مندان و خريداران فرش ايرانی را ترغيب به آمدن به ايران و ديدار از نزديك كند، نمايشگاهی را در كيش افتتاح كرد تاخارجی ها بدون نياز به ويزا به راحتی به ايران سفر كنند. فراهم نبودن امكان خريد همچون ديگر كشورهای توليدكننده فرش، و روان نبودن رفت وآمد خريداران و بازرگانان فرش به داخل كشور، يكی از مشكلات عمده صنعت فرش كشور به شمار می رود. اين در حالی است كه ديگر كشورهای رقيب ايران در اين زمينه كه همگی از كشورهای توسعه نيافته محسوب می شوند، بدون هيچ محدوديتی خريداران را به سوی خود جلب می كنند، بازرگانان و تاجران فرش ايران برای فروش موجودی خود، اين كالا را در كشورهای ديگر انبار می كنند. در يكی از نمايشگاه هايی كه سال گذشته در هانور آلمان برگزار شد، 75 درصد مساحت نمايشگاهی را ايرانيان به خود اختصاص دادند و 25 درصد مابقی متعلق به ديگر كشورهای رقيب بود. به گفته مقامات شركت سهامی فرش، سود حاصل از صادرات در اين شيوه كاملا سنتی در نمايشگاه های خارج از كشور نصيب شركت های حمل و نقل ترانسپورت داخلی، ماليات، بيمه، پرسنل، اجاره غرفه، ساخت غرفه و اجاره انبار می شود. اين در حالی است كه در مورد نمايشگاه فرش آلمان، كشورهای رقيب توليدكننده فرش چنين وضعيتی وجود ندارد و مستقيما تجار، بازرگانان و خريداران فرش به كشورهای مورد نظرشان سفر می كنند و نيازها و سفارش های خود را خريداری می كنند. حالا گويا قرار است كيش چنين جايگاهی در صنعت فرش ايران پيدا كند.

• والت ديسنی، رنجور از جنگ

جنگ با بخش تفريحات و رسانه ها سازگاری چندانی ندارد. اين موضوع را می توان با مشاهده ارقام مربوط به شركت والت ديسنی كه روز پنج شنبه 11 ارديبهشت منتشر شد، دريافت. از يكسو، كاهش رفت و آمد به كلوپ های تفريحاتی و از سوی ديگری، افزايش هزينه های اطلاع رسانی شبكه تلويزيونی ABC باعث شده اند كه سود خالص اين شركت در سه ماه اول سال جاری كاهشی 12 درصدی داشته باشد. ميزان سود خالص والت ديسنی كه در سه ماهه اول سال گذشته حدود 259 ميليون دلار بود، در مدت مشابه سال جاری به 229 ميليون دلار كاهش يافته است. اما به طور كلی ميزان فعاليت والت ديسنی رضايت بخش بوده است: درآمد كلی اين شركت تفريحاتی در عرض يك سال با 8 درصد افزايش به 6/33 ميليارد دلار رسيده است. اما بخش اعظمی از اين موفقيت مديون فيلم های سينمايی است كه به لطف ويدئو و DVD شاهد 20 درصد رشد بوده است. در اين ميان موفقيت عظيم فيلم «شيكاگو» را نيز نبايد فراموش كرد. در مقابل ـ كلوپ های تفريحاتی به دليل كاهش رفت و آمد مردم با لطمات زيادی روبه رو بوده اند، كه دليل عمده اين كاهش نيز، ترس از جنگ است. به ويژه كلوپ Disney World Floride كه اغلب پذيرای بازديدكنندگان خارجی است، شاهد زيان های فراوانی بوده است.

جنگ تاثير ديگری نيز داشته؛ شبكه تلويزيونی ABC از يكسو، شاهد افزايش هزينه های بخش تحريريه بوده و از سوی ديگر درآمدهای تبليغاتی آن دستخوش سقوط آزاد شده است. اين عوامل كه ناشی از بروز جنگ است تهيه برنامه های تلويزيونی را با مشكلات جدی روبه رو كرده است. مايكل ايسنر، مدير كل والت ديسنی، تاكيد می كند: «بحران نظامی در عراق و ترس از تروريسم به وضوح تاثير كوتاه مدتی بر برخی از فعاليت های ما گذاشته است. » شركت والت ديسنی معتقد است كه «جنگ موجب كاهش 32 ميليون دلاری در سودكلی سه ماهه اول شده است.» در بخش رسانه ای (تلويزيون و شبكه های كابلی)، كه حدود 40 درصد از درآمد كلی شركت را تامين می كند، كاهش 25 درصدی در سود سالانه رخ داده و اين بخش تنها 232 ميليون عايدی داشته است. در بخش كلوپ های تفريحی ميزان درآمد از 280 ميليون دلار به 155 ميليون رسيده و بدين ترتيب، 45 درصد كاهش يافته است. اما در مقابل، درآمد استوديوهای فيلم در عرض يك سال حدودا 8 برابر شده و از 27 ميليون دلار به 206 ميليون دلار رسيده است.