• بازنويسی كتاب حيات
• فناوری ابزار خشونت
• تولد يك صفحه علمی ديگر
• موش ضدسرطان
• اولين ستاره
• كليد سارز

لزلی مولن - ترجمه حسين يوسفی: در راستای جست وجويی نتيجه بخش برای يافتن حيات در ديگر سيارات، لازم است كه ابتدا به يك فهم جامع درباره چيستی حيات نايل شويم. يكی از روش ها برای انجام اين خواسته مطالعه اشكال مختلف رخ دادن حيات بوده و اين همان موضوعی است كه اخيرا ناسا (سازمان ملی هوا فضای آمريكا) با پروژه «كتاب حيات» به مطالعه آن پرداخته است. دی آركی تامپسون ( D Arcy Thompson) از دانشگاه سنت اندرو اسكاتلند در كتاب خود با عنوان «درباره پيشرفت و شكل» در سال 1917 برای تجسم بخشيدن به چگونگی تغيير شكل گونه ها با گذشت زمان معادلات رياضی را دستكاری كرد. اكنون دانشمندان با استفاده از تحقيقات زيست رياضی (Biomathematical studie) تامپسون روی اشكال حيات روی زمين به دنبال روشن كردن مسئله اشكال حياتی در سرتاسر كيهان هستند. به طور كلی شرايط جهانی مشخصی بر كل كيهان حاكم است كه همواره قالب های مختلف اشكال حيات را هر كجا كه حيات وجود داشته باشد، تحت تأثير قرار می دهد. تامپسون نوشته است: طبيعت در همه جا يكسان عمل كرده و طبيعتا همه چيز به اندازه حق خود از آن بهره برده است. سلول و بافت، لاك و استخوان، برگ و گل همگی جلوه هايی از ماده بوده و تحت فرمان قوانين فيزيكی هستند يعنی اين ذرات دارای حركتند، قالب گيری شده و شكل می گيرند.

برای مثال نيروی جاذبه روی همه ذرات اثر گذاشته و پيوستگی ماده، تمايل شيميايی و حجم بدن را تحت كنترل دارد. از ديگر عوامل موثر روی مواد كه در سرتاسر گيتی يكسانند، دما، فشار، بار الكتريكی و خواص شيميايی هستند. اما پيش از آنكه بتوانيم جست وجوی گسترده ای را برای يافتن اشكال حياتی برون زمينی ناشناخته آغاز كنيم نياز به طبقه بندی جامع اشكال حياتی شناخته شده روی زمين داريم. تاريخ حيات روی زمين يك مدل بسيار عالی برای پی بردن به چگونگی تكامل حيات در كيهان است. سنگواره ها، حتی سنگواره های ميكروبی، در مورد همه اشكال حياتی مختلف كه در يك زمان يا زمانی ديگر روی سياره ما ديده شده اند حرف های زيادی برای گفتن دارند و مسائل زيادی را برای ما روشن می كنند. جان فورسبرگ (Johan Forsberg) روانشناس سوئدی نوشته است: بعضی از فسيل های موجود در لايه های رسی قديمی چنان عجيبند كه ما حتی قادر به تشخيص سر و ته اين موجودات نيستيم، اما با اين همه اين موجودات دقيقا از همان خاستگاه مشابهی كه ما (انسان ها) منشأ گرفته ايم به وجود آمده اند. پژوهشگران با استفاده از مجادلات دانشمندان بر روی اين فسيل ها می توانند يك دايرةالمعارف از اشكال حياتی ميكروبی كه روی زمين پديدار نشده اند را بنويسند. به دليل اينكه لازم است اشكال حياتی متعددی فهرست بندی شوند، دانشمندان بر روی توسعه و بهبود ماشين دی آركی كار می كنند كه به آنها برای ايجاد «كتاب حيات» جامع كمك می كند.

پروژه «كتاب حيات» سه مرحله دارد. مرحله اول گردآوری بانك اطلاعاتی اوليه ای از اشكال حياتی ميكروبی است كه به نظر تاكنون پايان يافته باشد. بانك اطلاعاتی تصويری مورد نظر شامل ده هزار مثال مختلف است و بين اشكال حياتی بنيادی نظير استوانه ای ها، كروی ها، رشته ای ها و خوشه ای ها كه بسيار شبيه كوكسی های (cocci) خوشه ای شكل و اسپيروكت های (Spirochete) مارپيچ مانند هستند، تمايز قائل می شود. يك شبكه كامپيوتری به هم پيوسته قوی با ضريب دقت نود درصد برای تشخيص و طبقه بندی اين اشكال حياتی ميكروبی تلاش می كند. مرحله دوم پروژه بسط و تشريح بانك اطلاعاتی مورد نظر با استفاده از يك شبكه به هم پيوسته قدرتمند است. اين شبكه كه به آن كامپيوتر Beowulf-class هم می گويند مجموعه ای از كامپيوترهای شخصی اند كه تحت سيستم Linux كار كرده و به وسيله شبكه هايی به هم مرتبط شده اند و برای حل مسائل علمی كه داده های زيادی در آن وجود دارد، به كار می روند. دانشمندان اين كامپيوترهای موازی جديد را ليبنيز (Leibniz) نام نهاده اند. اين كلمه از نام رياضی دان آلمانی گرفته شده است كه هدف تمام عمر او سازمان دهی تمام انواع دانش بشری بود. در اين كامپيوتر جديد بانك اطلاعاتی تصويری با جمع آوری و طبقه بندی تصويرهای جديد و مبهم توسعه می يابد. ميكروب شناسان برای تمييز اشكال حياتی ارگانيك از انواع غيرارگانيك از يك سنجه عجيب استفاده می كنند.

آنها از خود می پرسند آيا به نظر تو اين موجود زنده است؟ شبكه كامپيوترهای موازی جديد هم با استفاده از الگوی تشخيصی بسيار ساده تر و دقيق تر همين وظيفه را به انجام می رسانند. برای انجام اين كار يك تصوير را به قطعات قابل شناسايی تفكيك می كنند. دكتر ديويد نواور (David Noever) يكی از دانشمندان مركز پروازهای فضايی مارشال ناسا می گويد: قضاوت انسان تا حدود زيادی به تشخيص اشكال حياتی ميكروبی بستگی دارد ولی در اينجا هم مثل مورد فيلترهای خودكار جداكننده تe-mailهای به درد نخور از بقيه e-mail های رسيده، به نظر می رسد جواب های سيستم جديد بهتر و باصرفه تر است. در واقع درست است كه چشم های كارآزموده انسان در تشخيص اشكال حياتی ميكروبی بهتر عمل می كند ولی استفاده از يك فيلتر كامپيوتری برای آزمودن الگوهای حيات مانند باعث سرعت دادن به پروژه «كتاب حيات» می شود. مرحله سوم اين پروژه زمانی است كه شبكه عصبی كامپيوتر جديد آنقدر پيشرفت كرده است كه قادر به طبقه بندی تصاوير جديد با حداقل مديريت انسانی باشد. در آن هنگام از اين سيستم برای پژوهش های بعدی شامل آزمايش شهاب سنگ های يافته شده در زمين يا نمونه های تهيه شده از ما يا فضای بين سياره ای استفاده شود. اين سيستم پيشرفته قادر به بررسی و طبقه بندی مقدار عظيمی از تصاوير ميكروبی است.

يك مشكل بزرگ

سرعت و كارايی بالا برای آناليز نمونه ها بسيار ضروری است. چرا كه نه تنها مقدار عظيمی نمونه برای بررسی وجود دارد بلكه در اين بررسی ها بايد ابعاد مختلف آن را مد نظر قرار داد. دی آركی تامپسون بيشتر از نقشه های خطی و دوبعدی برای مقايسه اشكال حياتی مختلف استفاده می كرد. برای استفاده از نقشه های خطی برای مقايسه دو شكل به چهار متغير نياز داريم، در حالی كه برای مقايسه دو حالت با استفاده از نقشه های دوبعدی، متغيرها به ده عدد افزايش می يابد. تامپسون در كتابش نوشته است: می دانم كه در مطالعه اجسام مادی تعداد، حالت و مكان سه سرنخ عمده برای كسب اطلاعات دقيق است و اين سه سرنخ در دستان رياضيدانان به مانند يك طرح اوليه برای رسم نقشه كلی كيهان اند. اما تا زمانی كه تامپسون و ديگر زيست رياضيدانان منحصرا از نقشه های خطی و دووجهی برای مطالعه چگونگی تغيير اشكال حياتی با گذشت زمان استفاده می كردند، بررسی اشكال حياتی پيچيده با اين روابط رياضی محدود انجام شدنی نبود. طبيعتا كارهای تامپسون را با استفاده از كامپيوترهای جديد می توان گسترش داد. هنگامی كه دی آركی تامپسون ايده مطالعه جانداران را با استفاده از اشكال هندسی مطرح كرد، كارهای او توسط دست انجام می شد اما امروزه كامپيوترها تحقيقات تامپسون را وسعت داده اند. با كمك اين برنامه های پيشرفته كامپيوتری، ماشين دی آركی فصول مختلف كتاب كلاسيك تامپسون «درباره پيشرفت و شكل» را باز كرده است. كامپيوترهای باهوش مصنوعی با استفاده از شبكه های به هم پيوسته امكان پاسخگويی به سوالات بی شمار زيست اخترشناسی پيچيده را می دهند. از تكامل غيرخطی هوش مصنوعی حاصل از اين شبكه های به هم پيوسته برای فراگيری الگوها و تصاوير چندگانه استفاده می شود. كامپيوترهای جديد چندين متغير تأثيرگذار بر روی اجسام نظير نيروی جاذبه كه در مكان های مختلف تغيير می كند را بسيار بهتر از انواع خطی مورد بررسی قرار می دهند. برای مثال تغييرات در اثر نيروی جاذبه روی بدن زمانی كه انسان به فضای خارج می رود ديده می شود. فضانوردان اغلب آسيب های استخوانی و تحليل ماهيچه های ناشی از كاهش نيروی جاذبه را تجربه كرده اند. كامپيوترهای نسل جديد مركز فضايی مارشال قادر به انجام محاسبات پيچيده مورد نياز برای تحليل های رياضياتی قالب های حيات خواهند شد. اگر كسی از يك ماشين حساب دستی برای جدول بندی ارتباطات خطی استفاده كند (با سرعت هر محاسبه در يك ثانيه) چهل سال برای به پايان رساندن يك ميليارد محاسبه زمان نياز دارد. كامپيوترهای جديد ناسا اين فرايند فرساينده را با سرعت عجيب ـ يك ميليارد در ثانيه ـ انجام می دهند.

نگارش كتاب حيات بين سياره ای

از توانايی زياد ماشين طبقه بندی دی آركی همچنين برای مطالعه و فهرست كردن تصاوير چهارده شهاب سنگ مريخی شناخته شده استفاده می شود. جرم كلی ماده ای كه قرار است از آنها عكس برداری شود بالغ بر بيست كيلوگرم است بنابراين اگر قرار باشد طی تحقيقات آينده تصاويری در حد ميكرون تهيه كنيم (يك ميكرون يك ميليونيم متر است) دستگاه مورد استفاده در عكسبرداری آنها بايد بالغ بر چند تريليون عكس تهيه كند. برای مثال جست وجوی اشكال حياتی در كوه های ماه نياز به آناليز خردفسيل هايی با اندازه های نانومتری را داراست. اين ذرات آن قدر كوچك اند كه پنجاه هزار عدد آنها به اندازه نوك يك موی انسان است. يك مقايسه در كارهای پيشين و مطالعات جديد با اين كامپيوترهای قوی شايد جالب باشد. گروه های صحرايی مطالعاتی شهاب سنگ های قطب جنوب اميدوارند حداقل هزار شهاب سنگ را طی سه سال آينده بررسی كنند در حالی كه از سال 1976 بيش از سيصد پژوهشگر از بيست و چهار كشور مختلف تنها توانسته اند ده هزار و هشتصد نمونه از اين شهاب سنگ ها را بررسی كنند. مقايسه ديگر را با مشكلات ساخت كارتون «قصه اسباب بازی ها» انجام دهيد. برای آنكه يك ابركامپيوتر بتواند هر فريم از اين كارتون صد و چهل هزار فريمی را پردازش كند به زمانی در حدود سه ساعت نياز دارد. در حاكی كه طبقه بندی اشكال حياتی تقريبا معادل با ساخت ده هزار فيلم كارتونی اين چنينی است.

حيات چيز ساده ای برای تشريح و تعريف نيست. حتی در حال حاضر هم گاهی اشكال حياتی را روی زمين مشاهده می كنيم كه هرگز پيش از اين احتمال وجود آنها را نمی داديم. اكسترو موفايل (Extreumeophile) در چشمه های آب گرم و محيط های بسيار شور در حال فعاليت ديده شده اند، محيط هايی كه كاملا نامناسب برای حيات به نظر می رسيدند. در سال ،1997 استفان زيندر (Stephan Zinder) پژوهشگر دانشگاه كورنل يك باكتری را كشف كرد كه در حلال های قوی پركلرو اتيلن و تری كلرو اتيلن مورد استفاده در ماشين های لباسشويی به خوبی رشد می كردند. و يا باكتری اسيد دوستی به نام Sulpolobus acidocaldarius را يافته اند كه قادر بود در شرايطی كه به راحتی حل كننده پوست انسان در چند ثانيه است، به زندگی خود ادامه دهد. با آغاز به كارگيری از ماشين دی آركی برای مطالعه وسيع حيات ميكربی روی زمين، شايد يك روزی ابزارآلات خودكار و عجيب قادر به شناخت حيات به هر شكلی و در هر كجای كيهان باشند.

First Science

راجات بايجال - مانوج آرورا - ترجمه رقيه علی نژاد

كاربردهای نظامی GPS

نقش ارتش در كشورهای مختلف دنيا ممكن است بسيار متفاوت باشد و هر سيستمی كه برای ارتش طراحی می شود، بايد نيازهای مربوط به آن نقش را به طور كامل برآورده سازد. معمولا ارتش در پادگان ها و ميدان جنگ دو وظيفه بسيار مهم و متفاوت بر عهده دارد. از جمله مهم ترين وظايف ارتش در پادگان ها می توان به آموزش، امداد در زمان بروز بلايای طبيعی، حفاظت از صلح و مديريت مجموعه های بزرگ را نام برد. وظايف ارتش در ميدان جنگ نيز شامل تمام فعاليت ها و تحركاتی است كه در زمان جنگ ضرورت می يابد. كاربردهای نظامی GPS نيز حول محورهای فعاليت ارتش در زمان جنگ يا صلح قرار دارد. بعضی از كاربردهای نظامی GPS را كه می توان نام برد عبارتند از؛

• جهت يابی

رديابی

هدايت بمب ها و موشك ها

عمليات امداد و نجات

مديريت منابع

روزآمدسازی نقشه ها

اين كه بر شمرديم فقط چند نمونه كوچك از كاربردهای بسيار متنوع GPS است.

جهت يابی: بزرگ ترين مشكلی كه پيش روی سربازی كه در تاريكی شب در خاك دشمن مشغول انجام عمليات نظامی است، جهت يابی صحيح است، چرا كه منطقه برای وی ناآشنا است و علائم قابل تشخيص برجسته ای نيز وجود ندارد. طی ساليان متمادی سربازان از آسمان شب برای پيدا كردن مسير حركت خود استفاده می كردند، اما با اين روش نمی توان موقعيت خود را روی زمين شناسايی كرد. لزوم تعيين دقيق موقعيت استقرار توسط گروه های نظامی طی جنگ خليج (1990) و مناقشه كارگيل (1999) به وضوح مشخص شد. اگر بدانيم كه در آغاز جنگ خليج حدود هزار گيرنده GPS در اختيار سربازان قرار داشت اما همين تعداد تا پايان جنگ به حدود نه هزار عدد افزايش يافت، درك اهميت موقعيت يابی دقيق برای ما آسان تر خواهد شد. طی مناقشه كارگيل نيز موارد مشابهی رخ داد و در اوايل كار گشتی های هندی كه در مناطق ناهموار در طول خط مرزی مشغول انجام عمليات بودند، بارها از مسير اصلی خود گم شده و به منطقه تحت كنترل دشمن وارد می شدند كه تبعات بسيار خطرناكی را نيز برای آنان به همراه داشت. اما بعدها كه گيرنده های GPS قابل حمل در اختيارشان قرار گرفت، سربازان دريافتند كه GPS ابزار بسيار ارزشمندی برای آنان است. در حقيقت گيرنده های GPS خيلی زود جای قطب نماها را در كوله پشتی سربازان به خود اختصاص دادند. نيروهای ويژه و گروه های ضربت نيز از اين ابزار استفاه می كنند تا خود را به تاسيسات حياتی دشمن رسانده و آن ها را تخريب كنند. اين گروه ها می توانند با استفاه از اطلاعات دقيقی كه GPS در اختيارشان قرار می دهد، مواضع دشمن را زير آتشباری شديد خود قرار دهند. بنابراين در جنگ افزارهای پيشرفته می توان با استفاده از GPS موقعيت دقيق توپخانه را به سرعت پيدا كرد، بنابراين توپخانه بايد هرازچندگاهی موقعيت خود را تغيير دهد تا از يورش گروه های ضربت يا مواجهه با آتشباری متقابل دشمن در امان باشد. هر چند كه خود همين نقل و انتقال ها را نيز می توان توسط تجهيزات GPS رديابی و از مسير حركت آنان نقشه برداری كرد.

رديابی: در سناريوهای نظامی، لازم است اهداف بالقوه را پيش از آنكه با دشمن مواجه شده و درگيری مستقيم پيش آيد، به طور دائم به وسيله سيستم های تسليحاتی مختلف رديابی كرد. اطلاعات رديابی كه بدين طريق به دست می آيد، به عنوان اطلاعات ورودی در ساير سيستم های جنگ افزاری پيشرفته همانند موشك ها و بمب های هوشمند مورد استفاده قرار می گيرد. به عنوان مثال ارتش ايالات متحده يك سيستم دريافت ثبت و نمايش دقيق اطلاعات TDARDS) GPS) ساخته است. اين سيستم رديابی مبتنی بر GPS كه ابزاری كم حجم، سبك، ارزان قيمت و به راحتی قابل حمل و نقل است GPS همراه محسوب شده و از اطلاعات روزآمد GPS، اطلاعات راديويی و فناوری رايانه ای استفاه می كند تا اطلاعات بسيار دقيق و آنی از موقعيت ده مورد مختلف همانند خودروها، بالگردها و هواپيماها را دريافت كند. اين سيستم كه بسيار تغييرپذير است از سخت افزارهای تجاری خارج از رده ساخته شده و به راحتی می توان برای برآورده ساختن نيازهای ويژه و انجام آزمايشات اختصاصی و كاربردهای رديابی مختلف، تغييراتی در آن اعمال كرد. هدايت بمب ها و موشك ها: سيستم های تسليحاتی روزگار ما به گونه ای طراحی شده اند كه می توانند از اطلاعات GPS برای هدف گيری و هدايت استفاده كنند. موشك های كروز كه برای اصابت دقيق و تخريب اهداف دوردست، بارها توسط ايالات متحده مورد استفاده قرار گرفته است، از گيرنده های چند كاناله GPS استفاده می كند تا موقعيت دقيق اين اهداف را در تمام مدت پرواز به دست آورد. در برنامه استفاده از DGPS برای بهبود هدايت (EDGE) ارتش آمريكا توانست يك بمب پرنده 9 هزار كيلوگرمی بسازد كه به جای امواج ليزر از امواج GPS برای رهگيری استفاده می كند. اين بمب می تواند با استفاده از چهار ايستگاه زمينی DGPS كه حدود هزار گره دريايی دورتر از مكان مورد نظر قرار دارد، دقيقا به هدفی كه 11 مايل دريايی دورتر از محل رها شدن آن واقع است، اصابت كند.

امداد و نجات: عمليات امداد و نجات و موقعيت های اضطراری از ديگر حوزه هايی است كه GPS می تواند قابليت های نظامی ارزشمند خود را اثبات كند. گروه های امداد می توانند با استفاده از GPS موقعيت دقيق وقوع حادثه را پيدا كرده و بدين ترتيب زمان لازم برای انجام واكنش بسيار كوتاه می شود. برای مثال ارتش آمريكا پيش از اين توانسته است از فناوری GPS استفاده كرده و سامانه ای برای تشخيص موقعيت و نجات مجروحان جنگی ابداع كند. اين سيستم جديد اطلاعات به دست آمده از گيرنده های GPS اطلاعات حاصل از ارتباطات را با يكديگر تلفيق می كند و در نتيجه گروه های امداد و نجات می توانند بسيار سريع تر و دقيق تر از پيش موقعيت حادثه ديدگان را ارزيابی كنند.

روز آمدسازی نقشه ها: برای آنكه ستادهای فرماندهی در رده های مختلف بتوانند يك رشته عمليات نظامی موفقيت آميز را طراحی و به مرحله اجرا در آورند، لازم است كه نيروهای رزمی نقشه های روزآمد و با مقياس های مختلف در اختيار داشته باشند. دقت و روزآمدی اين نقشه ها نيز بسته به سطح فرماندهی در رسته های طراحی عمليات، فرماندهی عمليات و يا آموزش متفاوت است. با دسترسی به GPS مجموعه اطلاعات دقيق به كار رفته برای روزآمد ساختن دقيق و سريع نقشه ها فزونی می يابد. علاوه بر اين از GPS می توان به طرز موثری استفاده كرده و يك شبكه كنترل برای تعيين موقعيت سلاح های مختلف و ساير تجهيزات دشمن و موقعيت ساير اهداف تاسيس كرد. برای مثال هم اكنون تكنيك های جديد نقشه برداری همانند تصويربرداری از راه دور و GLS به طور گسترده ای مورد استفاده قرار می گيرد و تصاوير براساس مختصات مكان مورد نظر تهيه می شود. اين تجهيزات افراد نظامی را قادر می سازد تا از نقشه های جديد استفاده كرده و موقعيت دقيق اهداف را برای استفاده در نسل جديد تسليحات به كارگيرند.

مديريت منابع: در بسياری از كشورهای جهان ارتش مديريت پايگاه های بزرگی را برعهده دارد كه بسياری از اين پايگاه ها سطح بسيار وسيعی را می پوشاند. برای آنكه مديريت اين تجهيزات به طور موثری به انجام برسد، لازم است كه نقشه دقيق از پايگاه تهيه شود. در اين موارد هم كه نقشه های موجود به طور مرتب روزآمد نشده اند، GPS می تواند بسيار موثر واقع شود. هنگامی كه GPS با سيستم اطلاعات جغرافيايی (GIS) به طور همزمان مورد استفاده قرار گيرد، می توان اين وظيفه را به نحو احسن انجام داد.

نتيجه: هنگامی كه آتش جنگ در منطقه خاورميانه شعله ور شد، جهانيان كارآمدی تسليحات به كار رفته توسط نيروهای مهاجم را تصديق كردند. اكثرا اين تجهيزات خواه به طور مستقيم و خواه غيرمستقيم از GPS برای هدف گيری دقيق و دسترسی به نتايج مطلوب استفاده می كنند. در اين مقاله شمه ای از قابليت های گيرنده های GPS برای تحقق اهداف مختلف نظامی در زمان جنگ و صلح تشريح شده است. بسته به ماهيت عملياتی كه قرار است انجام شود (جهت يابی يا مكان يابی دقيق اهداف) ممكن است نوع خاصی از GPS مورد استفاده قرار گيرد. به طور خلاصه می توان گفت استفاده از سيستم های جنگ افزاری كه از GPS استفاده می كنند به تدريج افزايش يافته و اصلی ترين بخش را در توسعه تسليحات برای ساخت سلاح های بهتر، دقيق تر و مرگبارتر تشكيل خواهد داد.

• تولد يك صفحه علمی ديگر

روزنامه اعتماد پنج شنبه ها صفحه ای به علم اختصاص داده است كه با سركليشه موج سوم شناخته می شود. قسمت عمده آن به گزارش هايی پرداخته كه در خبرگزاری های معروف از جمله بی بی سی، رويتر، آسوشيتدپرس انعكاس می يابد و يا در پايگاه های اينترنتی روزنامه های معتبری نظير نيويورك تايمز، واشنگتن پست منتشر می شود. گزارش های مفصل تر آن نيز از نشنال جئوگرافيك، ساينتفيك آمريكن، نيچر و. . . تهيه می شوند. اين صفحه ستونی را به اخبار كامپيوتر، اينترنت و فناوری اختصاص داده است كه سركليشه آن «گشتی در دهكده» است. ستون ثابت اين صفحه مجموعه مقاله های ديويد سوزوكی است كه به خاطر مستندهايی كه از وی در صدا و سيما پخش شده، به چهره ای آشنا تبديل شده است. اين صفحه بيشتر جنبه خبری و عام دارد و بيشتر از آن كه متخصصان را هدف قرار داده باشد عامه مردم را مخاطب قرار داده است.

• موش ضدسرطان

دانشمندان آمريكايی يك موش ضد سرطان كشف كرده اند كه هر تعداد سلول سرطانی به آن تزريق شود باز هم زنده می ماند. اگر مكانيسمی كه اين موش با آن عليه سرطان می جنگد كشف شود می تواند راه را برای ژن درمانی يا دارودرمانی های آينده هموار سازد. دانشمندان اكنون از اين موش نر مقاوم كه طی آزمايش های ديگر به طور اتفاقی به آن برخوردند يك كلنی متشكل از 700 موش ضد سرطان پرورش داده اند. پزشكان سال هاست كه می دانند در موارد نادر سرطان می تواند به طور اسرارآميزی به خواست خود از بين برود. اما اين نخستين بار است كه معلوم شد اين توانايی سرطان كشی می تواند ژنتيكی باشد. دانشمندان می گويند اين مقاومت نامحدود به نظر می رسد. اولويت اول اكنون آن است كه ژن مولد اين مقاومت شناسايی شود. سپس به خاطر پروژه ژنوم انسان می توان ژن مشابه را در انسان پيدا كرد.

• اولين ستاره

فضاپيمای كاشف تكامل كهكشان (Galex) توسط موشك پگاسوس از فلوريدا به فضا پرتاب شد. اين فضاپيما برای اكتشاف در زمينه تشكيل ستارگان هنگامی كه جهان هنوز جوان بود ساخته شده است. اين ماهواره كوچك ميليون ها كهكشان موجود در طول تاريخ 10 ميليارد ساله كيهان را مورد كاوش قرار خواهد داد و به اخترشناسان برای تعيين زمان تشكيل اولين عناصر درون اولين ستاره ها كمك خواهد كرد. اين ماهواره از مراحل مختلف تكامل مواد شيميايی كيهان نقشه برداری خواهد كرد و نحوه تكامل آن را از گره فروزانی شامل هيدروژن و هليم به جهانی مملو از عناصر سنگين تر بازگو خواهد كرد. البته از يك لحاظ می توان گفت كه اين ماهواره در جست وجوی منشأ حيات نيز هست، چرا كه بدون عناصر سنگينی همانند كربن و اكسيژن حيات آن گونه كه ما امروزه می شناسيم، به وجود نمی آمد. اين رصدخانه فضايی در مداری به ارتفاع 690 كيلومتری مستقر شده است. بعد از طی يك دوره يك ماهه آزمايشی، مأموريت اين تلسكوپ آغاز شده و حدود 28 ماه به طول خواهد انجاميد.

به گزارش سازمان بهداشت جهانی شيوع ويروس مرگبار سارز ظاهرا در هنگ كنگ، سنگاپور و تورنتو (پايتخت كانادا) به اوج رسيده است. اخبار خوب آن كه به گزارش اين سازمان، ويتنام نخستين كشوری است كه ويروس به آن راه يافته اما در 20 روز گذشته هيچ مورد جديدی از ابتلا به اين بيماری در آن مشاهده نشده است. اين چهار منطقه صرف نظر از مناطق مركزی چين آلوده ترين مناطقی هستند كه سندرم عفونت حاد دستگاه تنفسی در آنها پراكنده است. اما خطر انتشار آن به مناطق ديگر جهان به هيچ وجه منتفی نيست. كليد حل مشكل در دست چين است. اگر چين نتواند اين بيماری را مهار كند، ويروس بومی چين خواهد شد و سپس هر از گاهی به كشورهای ديگر منتقل خواهد شد. به نظر می رسد كه شيوع سارز در چين شتابدار بوده و مدام به مناطق جديد انتشار می يابد. اما به دليل كوتاهی دولت در آموزش مردم و قرار دادن اطلاعات فوری و كافی در اختيار آنها ارزيابی موقعيت بسيار دشوار است.